Achtergrond en motivering
Topsport vergt een voltijds engagement van de topsporter en
een maximale inzet inzake voorbereiding, trainingen, stages en
wedstrijden. Het uitbouwen van een optimale topsportloopbaan
wordt daarbij vaak belemmerd door de zware combinatie van
topsport en studies, of voor diegene die in het arbeidscircuit
stappen, door de combinatie van topsport en een job.
In het secundair onderwijs kunnen jongeren sinds 1998
topsport en studie combineren in de specifiek daartoe
opgerichte 8 topsportscholen
in Vlaanderen.
Daarna moet er een keuze gemaakt worden tussen verder studeren
of werken. Iedereen weet dat de combinatie topsport en hogere
studies of topsport en werken niet evident is. De eisen van de
topsport zijn immers hoog en niet verzoenbaar met voltijds
studeren of werken.
Omdat een topsportloopbaan moeilijk of niet verenigbaar is
met het simultaan uitoefenen van een voltijds beroep, werd het
Bloso Tewerkstellingsproject Topsport opgericht in 1995 (het
zogenaamde Topsportteam Vlaanderen), waarin momenteel 26
topsporters in de verschillende sporttakken zijn opgenomen.
Inzake de combinatie van topsport
en hogere studies
namen
tot vandaag een beperkt aantal universiteiten en hogescholen
een initiatief. Elke instelling hoger onderwijs is autonoom en
bijgevolg vrij om al dan niet faciliteiten te verlenen inzake
het aanbieden van individuele leertrajecten, vrijstellingen
voor lessen, uitstel of spreiding van examens, aangepaste
examenreglementen, individuele studiebegeleiding, enz. Deze
maatregelen waren tot op heden in de praktijk ontoereikend,
bleven grotendeels beperkt tot studie-ondersteuning en waren
bovendien uitsluitend ten laste van de onderwijsinstellingen.
Op basis van de inspanning die een topsporter/student moet
doen om in zijn sport de top te bereiken en daar te blijven,
leert de ervaring dat hogere studies vaak slechts kunnen
gecombineerd worden met (voltijdse) topsport, wanneer het
curriculum kan gespreid worden door middel van een individueel
aangepast leertraject. Hierdoor wordt de kans op slagen
groter, maar het volledige curriculum langer: bijvoorbeeld het
spreiden van één studiejaar over twee academiejaren, of een
cyclus van twee studiejaren over drie academiejaren. Het
beoefenen van topsport vergt daarnaast ook een zware
financiële inspanning.
Dit heeft voor gevolg dat de topsporter/student (en/of diegene
van wie hij/zij ten laste is) over een langere periode dan
normaal met méér studiekosten zit en inkomen derft door een
latere intrede op de arbeidsmarkt. Maatregelen moesten er dus
op gericht worden om (1) de kosten verbonden aan de topsport
te dragen, (2) de kosten verbonden aan het uitwerken en
begeleiden van een individueel studietraject te compenseren en
(3) in een vervangend inkomen te voorzien ter compensatie van
de hogere studiekosten en het uitstel van een beroepsinkomen.
Op basis van deze argumenten heeft de Vlaamse minister van
Sport Marino Keulen beslist het Bloso-Topsportstudentenproject
Hoger Onderwijs uit te werken met als doel de combinatie van
studies in het hoger onderwijs en topsport te optimaliseren.
Topsporters zullen daardoor niet alleen aangemoedigd worden,
maar ook maximale kansen krijgen om een studie in het hoger
onderwijs aan te vangen en succesvol te voltooien. Hierdoor
zullen zowel op studie- als op sportief vlak daarbij zo goed
mogelijke prestaties neergezet kunnen worden, en zal tijdens
of na de sportloopbaan een beroepscarrière succesvol
aangevangen en uitgebouwd kunnen worden.
Doelgroep
Het nieuwe Bloso-Topsportstudentenproject Hoger Onderwijs
richt zich naar topsporters die afgestudeerd zijn in het
secundair onderwijs, erkend worden als niet-professionele
sporters of "niet-statutaire profs" (d.w.z.,
topsporters die voltijds met sport bezig zijn maar niet van de
sport zelf kunnen leven) en niet in het Bloso
Tewerkstellingsproject Topsport zijn opgenomen.
De kandidaten worden geselecteerd op basis van dezelfde
criteria die gelden voor het Bloso-Tewerkstellingsproject
Topsport, met name behoren tot de categorie Elitesporters die
topresultaten behalen op internationale wedstrijden (OS, WK,
EK, Paralympics, Wereldspelen) of Beloftevolle Jongeren
(sinds academiejaar 2004-2005, enkel indien jonger dan 21 jaar
op 30 september van het lopende academiejaar). De kandidaten moeten
aangesloten zijn bij een Vlaamse sportfederatie en
ingeschreven zijn op de rol van een Vlaamse hogere
onderwijsinstelling.
Maatregelen ten voordele van de topsporter/student
De topsporter/student die weerhouden wordt voor het
Bloso-Topsportstudentenproject Hoger Onderwijs, geniet
volgende voordelen:
 |
Een financiële ondersteuning voor de begeleiding op
sportief (trainingstechnisch, conditioneel, medisch en
mentaal) en logistiek vlak (max. 20.000 euro (Elitesporters) of 7.200 euro (Beloftevolle
Jongeren) per topsporter/student), in functie van het voorbereidings- en
competitieprogramma van de topsporter/student. Dit wordt gefinancierd door
het BOIC (enkel voor Olympische disciplines). |
|
Een forfaitair werkingskrediet (3.000 euro per
topsporter/student) voor de studiebegeleiding door de onderwijsinstelling, gefinancierd door het
Bloso. |
|
Een arbeidsovereenkomst (Elitesporters 80% en beloftevolle jongeren 50 % van een tewerkstellingscontract),
telkens voor de duur van één academiejaar voor de topsporter/student, op basis van het
reeds behaalde diploma, gefinancierd door het Bloso. |
Het ter beschikking stellen van de middelen door de
verschillende partners gebeurt op basis van het vastleggen van
een individueel begeleidingsprogramma, in overleg en akkoord
tussen de topsporter/student en alle partners in het
Topsportconvenant Hoger Onderwijs, met name het BOIC, het
Bloso, de sportfederatie waartoe de topsporter/student behoort
en de hogere onderwijsinstelling van de topsporter/student.
Het Bloso-Topsportstudentenproject Hoger Onderwijs wordt
van kracht met ingang van het academiejaar 2003-2004 voor de
categorie Elitesporters,
sinds ingang van het academiejaar 2004-2005 ook voor de categorie Beloftevolle Jongeren.
Topsportonderwijsinstellingen
De onderwijsinstellingen voor hoger onderwijs die in dit
project willen meewerken dienen een reeks maatregelen te nemen
die de combinatie van topsport en Hoger Onderwijs
daadwerkelijk mogelijk maken voor een select aantal
topsporters.
Door een Topsportconvenant Hoger Onderwijs met het Bloso, het
BOIC en de sportfederatie van de topsportstudent af te
sluiten, verbindt de topsportonderwijsinstelling zich ertoe:
Het statuut van topsporter/student binnen haar
onderwijsbegeleiding aan te bieden.
Dit betekent de erkenning van het statuut van
topsporter/student als bijzondere doelgroep binnen het
algemeen examenreglement, met specificatie van de
studieflexibiliteiten waarop een topsporter/student beroep kan
doen binnen het examenreglement.
Een aanspreekpunt (studiebegeleider topsport) voor de
topsporter/student aan te bieden die een gestructureerde
begeleiding van de instroom van kandidaat-topsport/studenten
verzorgt, overleg organiseert met de ouders, de
trainer(s)/coach(es), de vertegenwoordiger van de
sportfederatie, het BOIC en van het Bloso ter voorbereiding
van de combinatie van topsport en studie, en een individueel
leertraject uitstippelt in functie van het individueel
trainingstechnisch programma.
Een maximale studiebegeleiding aan te bieden via het ter
beschikking stellen van een aantal studieflexibiliteiten zoals
de mogelijkheid tot gewettigde afwezigheid tijdens lessen,
spreiding en verplaatsen van examendata, de mogelijkheid tot
individueel leertraject door spreiding van een studiejaar of
cyclus over meerdere academiejaren en de mogelijkheid tot
bijscholing en/of inhaallessen. De studiebegeleiding moet zich
ook richten op de ontwikkeling van vaardigheden relevant voor
het optimaliseren van de combinatie van topsport en studie,
zoals studievaardigheden, tijdbeheersing en beheersing van
examenspanning.
De medewerking van het academisch en administratief
kader in de begeleiding van topsportstudenten aan te bieden
via de aanwezigheid van een intra-scolair
"topsportvriendelijk klimaat" .
Het Bloso-Topsportstudentenproject Hoger Onderwijs biedt als
dusdanig een structureel en volwaardig alternatief voor het
Bloso Tewerkstellingsproject Topsport, ten behoeve van de
topsporter/student. Bovendien biedt een diploma Hoger
Onderwijs een sterke garantie om na de topsportcarrière snel
in het arbeidscircuit geïntegreerd te raken.
Klik hier voor de lijst van de topsporter/studenten
top
